Bhagavad Gita - Chapter 3
tr̥tīyō:’dhyāyaḥ – karmayōgaḥ
Yoga of Action
Om Sri Paramätmane Namah
Atha tr̥tīyō:’dhyāyaḥ
karmayōgaḥ
arjuna uvaacha
jyaayasee chet karmanaste, mataa buddhir janaardana
tat kim karmani ghore maam, niyojayasi keshava / 3.1 /
vyaamishreneva vaakyena, buddhim moha yaseeva me
tadekam vada nishchitya, yena shreyo'ha maapnuyaam / 3.2 /
sri bhagavaan uvaacha
loke'smin dwividha nishthaa(t), puraa proktaa mayaanagha
jnana yogena saankhyaanaam, karmayogena yoginaam / 3.3 /
na karmanaa manaarambhaat, naishkarmyam purusho’shnute
na cha sannyasa naa deva, siddhim samadhi gacchati / 3.4 /
na hi kashchit kshanamapi, jaatu tishthatya(t) karmakrut
kaaryate hyavashah: karma, sarvah: prakruti jair>gunaih he/ 3.5 /
karmendriyaani saiyamya, ya aaste manasaa smaran
indriyaarthaan vimoodhaatma(d), mithyaachaarah: sa uchyate / 3.6
/
yastwindriyaani manasaa, niyam yaarabha te'rjuna
karmendriyaih: karmayogam, asaktah: sa vishishyate / 3.7 /
niyatam kuru karma twam, karma jyaayo>hya karmana ha
shareera yaatraa pi cha te, na prasiddh>yeda karmana ha / 3.8 /
yag jnaarthaat karmano'nyatra, loko’yam karmabandhana ha
tadartham karma kaunteya, muktasangah: samaachara // 3.9 //
saha yagnaaf: prajaah: srushtwaa, purovaacha prajaapati he
anena prasa vishyadhwam, esha vo's tvishta kaamadhuk / 3.10 /
devaan bhaavayataanena, te devaa bhaavayantu vaha
parasparam bhaavayanta ha, shreyaf: parama vaapsyatha / 3.11 /
1
ishtaan bhogaan hi vo devaa ha, daasyante yajna bhaavitaa ha
tair dattaana pradaayaibhya ha, yo bhungkte stena eva saha / 3.12 /
yagna shishtaashinah: santa ha, muchyante sarva kilbishai he
bhunjate te twagham paapaa ha, ye pachan>tyaatma kaaranaat /
3.13 /
annaad bhavanti bhootani, parjan>yaadanna sambhava ha
yagnaad bhavati parjanya ha, yagnaf: karmasa mudbhava ha / 3.14
/
karma brahmodbhavam viddhi, brahmaakshara samudbhavamn
tasmaat sarvagatam brahma, nityam yagne pratishthitam(t)/ 3.15 /
evam pravartitanj chakram, naanu vartaya teeha yaha
aghaa yurindriyaa raama ha, mogham paartha sa jeevati / 3.16 /
yastwaat marati>reva syaad, aatma truptashcha maanava ha
aatman yeva cha santushta ha, tasya kaaryam na vidyate / 3.17 /
naiva tasya krute naartha ha, naakrute neha kashchana
nachaas ya sarvabhooteshu, kashchi dar>thavya paashraya ha / 3.18
/
tasmaada saktah: satatam, kaaryam karma samaachara
asakto hyaacharan karma, para maapnoti poorusha ha / 3.19 /
karmanaiva hi samsiddhim, aasthitaa jana kaadaya ha
loka sangraha mevaapi, sampashyan kartu marhasi / 3.20 /
yad yadaa charati shreshtha(t) ha, tatta deve taro janaha
sa yat pramaanam kurute, lokas tadanu vartate / 3. 21 /
na me paarthaasti kartavyam, trishu lokeshu kinchana
naana vaaptama vaap tavyam, varta eva cha karmani / 3.22 /
yadih: yaham na>varteyam, jaatu karmanya tandrita ha
mama vartmaanu vartante, manushyaah: paartha sarvasha ha / 3.23
/
utseede yurime lokaaha, na kuryaam karma ched>aham
sankarasya cha kartaa syaam,upahanyaam imaah: prajaa ha / 3.24 /
2
saktaah: karmanya vidwaamsa ha, yathaa kurvanti bhaarata
kuryaad vidwaam stathaa sakta ha, chikeershur lokasangraham /
3.25 /
na buddhibedam janayed, agnaanaam karmasanginaam
joshayet sarva karmaani, vidwaan yuktah: samaacharan / 3.26 /
prakruteh: kriya maanaani, gunaih karmaani sarvasha ha
ahamkaara vimoodhaatmaa(d), kartaa'hamiti manyate / 3.27 /
tattwavittu mahaabaaho, gunakarma vibhaagayo ho
gunaa guneshu vartante, iti matwaa na sajjate / 3.28 /
prakruter gunasammoodhaa(d) ha, sajjante gunakarmasu
taana krutsna vido mandaan, krutsna vin na vichaalayet / 3.29 /
mayi sarvaani karmaani, sannyas yaadh yaatma chetasaa
niraasheer nirmamo bhootwaa, yudhyaswa vigatajwara ha / 3.30 /
ye me matam idam nityam, anutishthanti(t) maanavaa ha
shraddhaa vanto'na sooyanta ha, muchyante te'pi karmabhi he /
3.31 /
yet we tadabhya sooyanta ha, naanu tishthanti(t) me matam
sarvag jnaana vimoodham(d)>staan, viddhi nash taana chetasaha /
3.32 /
sadrusham(nj) cheshtate swasyaa ha, prakruter jnaana vaanapi
prakrutim yaanti bhootani, nigrahah: kim karishyati / 3.33 /
indriyas ye'ndriyas yaarthe, raagad weshau vyavasthitau
tayor na vasha>maagacchet, tau hyasya pari panthinau / 3.34 /
shreyaan swadharmo viguna ha, paradharmaat swanushthitaat(t)
swadharme nidhanam shreya ha, paradharmo bhayaa vaha ha/ 3.35
/
arjuna uvaacha
atha kena prayukto'yam, paapam charati poorusha ha
anich channapi vaarshneya, balaa divani yojita ha / 3.36 /
sri bhagavaan uvaacha
kaama: esha krodha: esha ha, rajoguna samudbhava ha
mahaashano mahaa paapmaa, viddhyena miha vairinam / 3.37 /
3
dhoomenaa vriyate vahni he, yathaadarsho malena cha
yatho'lbe naavruto garbha ha, tathaa teneda maavrutam / 3.38
aavrutam jnana metena, jnaanino nitya vairinaa
kaamaroopena kaunteya, dush poore naana lenacha / 3.39 /
indriyaani mano buddhi he, asyaa dhish>thaana(t) muchyate
etair vimoha yatyesha ha, jnaana maavrutya dehinam / 3.40 /
tasmaat twam indriyaan yaadau, niyamya bhara tarshabha
paapmaanam prajahig hyenam, jnaana vignaana naashanam / 3.41
/
indriyaani paraanyaahu hu, indri yebhyaf: param manaha
manasastu paraa buddhi he, yo buddheh: para tastu saha / 3.42 /
evam buddheh: param buddhwaa, samstabh yaatmaana
maatmanaa
jahi shatrum mahaabaa ho, kaamaroopam duraasadam / 3.43 /
om tatsa diti srimad bhagavadgeetaasu upanishatsu brahma
vidyaayaam yogashaastre sri krushnaarjuna samvaade karmayogo
naama trutiyo'dhyaayah ||